Trong hoạt động công chứng, chữ ký và điểm chỉ của người tham gia giao dịch là căn cứ trực tiếp thể hiện ý chí tự nguyện và xác nhận sự tham gia thực tế của các bên. Tuy nhiên, trên thực tế vẫn xảy ra tình trạng thiếu chữ ký hồ sơ công chứng, đặc biệt trong hồ sơ lưu trữ tại tổ chức hành nghề công chứng. Việc hồ sơ công chứng lưu trữ không đầy đủ chữ ký, điểm chỉ không chỉ là sai sót về mặt thủ tục mà còn tiềm ẩn rủi ro pháp lý nghiêm trọng, ảnh hưởng đến giá trị chứng cứ của văn bản công chứng và có thể làm phát sinh trách nhiệm của công chứng viên, tổ chức hành nghề công chứng.
>>> Xem thêm: Văn phòng công chứng có làm việc ngoài giờ hành chính hay không?
1. Quy định pháp luật về chữ ký, điểm chỉ trong công chứng
1.1. Yêu cầu về chữ ký, điểm chỉ của người yêu cầu công chứng
Theo Điều 48 Luật Công chứng 2014, người yêu cầu công chứng phải:
-
Ký vào từng trang của hợp đồng, giao dịch;
-
Trường hợp không ký được thì phải điểm chỉ;
-
Trường hợp vừa ký vừa điểm chỉ thì phải thực hiện theo hướng dẫn của công chứng viên.
Chữ ký, điểm chỉ là yếu tố bắt buộc, thể hiện sự xác nhận cuối cùng của chủ thể đối với nội dung giao dịch.
1.2. Chữ ký, điểm chỉ trong hồ sơ công chứng lưu trữ
Theo Điều 61 Luật Công chứng 2014, hồ sơ công chứng lưu trữ bao gồm:
-
Bản chính hợp đồng, giao dịch đã được công chứng;
-
Các giấy tờ liên quan đến việc công chứng.
Do đó, bản hợp đồng, giao dịch được lưu trữ phải phản ánh đầy đủ chữ ký, điểm chỉ của các bên như bản giao cho người yêu cầu công chứng. Việc thiếu chữ ký hồ sơ công chứng đồng nghĩa với hồ sơ lưu trữ không bảo đảm tính toàn vẹn.
2. Các dạng thiếu chữ ký hồ sơ công chứng thường gặp
Trong thực tiễn, tình trạng thiếu chữ ký hồ sơ công chứng có thể xuất hiện dưới nhiều hình thức:
-
Thiếu chữ ký hoặc điểm chỉ của một bên trong hợp đồng lưu trữ;
-
Thiếu chữ ký ở từng trang hợp đồng theo quy định;
-
Thiếu chữ ký, điểm chỉ trong phụ lục, sơ đồ, bản vẽ kèm theo;
-
Chỉ có chữ ký trên bản giao cho các bên, nhưng bản lưu tại tổ chức công chứng không đầy đủ.
Những thiếu sót này đều ảnh hưởng trực tiếp đến giá trị pháp lý của hồ sơ công chứng lưu trữ.
>>> Xem thêm: Dịch vụ sang tên sổ đỏ trọn gói, uy tín, cam kết không phát sinh chi phí bất hợp lý

3. Trách nhiệm pháp lý khi thiếu chữ ký hồ sơ công chứng
3.1. Trách nhiệm của công chứng viên
Công chứng viên có trách nhiệm:
-
Kiểm tra việc ký, điểm chỉ trước khi ký chứng nhận;
-
Bảo đảm hồ sơ công chứng lưu trữ đầy đủ, hợp lệ.
Trường hợp để xảy ra thiếu chữ ký hồ sơ công chứng, công chứng viên có thể:
-
Bị xem xét trách nhiệm kỷ luật;
-
Bị xử phạt vi phạm hành chính theo quy định về xử phạt trong lĩnh vực bổ trợ tư pháp;
-
Phải bồi thường thiệt hại nếu lỗi dẫn đến hậu quả pháp lý cho các bên.
3.2. Trách nhiệm của tổ chức hành nghề công chứng
Theo Điều 38 Luật Công chứng 2014, tổ chức hành nghề công chứng phải bồi thường thiệt hại do lỗi của công chứng viên gây ra trong quá trình hành nghề.
Khi hồ sơ công chứng lưu trữ thiếu chữ ký, điểm chỉ:
-
Tổ chức hành nghề công chứng chịu trách nhiệm trước hết đối với người bị thiệt hại;
-
Sau đó có quyền yêu cầu công chứng viên hoàn trả theo quy định nội bộ.
3.3. Trách nhiệm trong trường hợp phát sinh tranh chấp
Khi xảy ra tranh chấp và một bên phủ nhận việc đã ký kết giao dịch, thiếu chữ ký hồ sơ công chứng có thể khiến:
-
Tòa án nghi ngờ về sự tồn tại thực tế của giao dịch;
-
Văn bản công chứng bị xem xét hủy bỏ do vi phạm trình tự, thủ tục công chứng;
-
Tổ chức công chứng phải tham gia tố tụng với tư cách người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan.
4. Hậu quả pháp lý của việc thiếu chữ ký hồ sơ công chứng
Việc hồ sơ công chứng lưu trữ không đầy đủ chữ ký, điểm chỉ có thể dẫn đến:
-
Giảm hoặc mất giá trị chứng cứ của văn bản công chứng;
-
Khó chứng minh ý chí tự nguyện của các bên;
-
Là căn cứ để yêu cầu hủy văn bản công chứng;
-
Phát sinh trách nhiệm bồi thường thiệt hại;
-
Ảnh hưởng uy tín và hoạt động của tổ chức hành nghề công chứng.
Trong một số trường hợp nghiêm trọng, việc thiếu chữ ký còn có thể bị đánh giá là vi phạm nghiêm trọng thủ tục công chứng.
>>> Xem thêm: Dịch vụ công chứng lấy ngay tại văn phòng công chứng Hà Nội

5. Biện pháp phòng ngừa thiếu chữ ký trong hồ sơ công chứng lưu trữ
Để hạn chế rủi ro pháp lý liên quan đến thiếu chữ ký hồ sơ công chứng, cần:
-
Kiểm tra chặt chẽ chữ ký, điểm chỉ trước khi ký chứng nhận;
-
Đối chiếu bản lưu với bản giao cho các bên;
-
Lập danh mục tài liệu trong hồ sơ công chứng;
-
Tăng cường kiểm tra nội bộ đối với công tác lưu trữ;
-
Số hóa hồ sơ công chứng để hạn chế thất lạc, thiếu sót.
>>> Xem thêm: Cách kiểm tra sổ đỏ giả online giúp bạn tiết kiệm thời gian và chi phí
Kết luận
Thiếu chữ ký hồ sơ công chứng không phải là lỗi hình thức đơn thuần mà có thể kéo theo hậu quả pháp lý nghiêm trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến giá trị của giao dịch dân sự và trách nhiệm của công chứng viên, tổ chức hành nghề công chứng. Việc tuân thủ đầy đủ quy định về chữ ký, điểm chỉ và lưu trữ hồ sơ công chứng là yêu cầu bắt buộc nhằm bảo đảm an toàn pháp lý cho các giao dịch và hạn chế tranh chấp phát sinh trong thực tiễn.
Nếu bạn cần thông tin thêm hoặc hỗ trợ trong việc soạn thảo và công chứng hợp đồng, đừng ngần ngại liên hệ ngay với Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ. Chúng tôi chuyên cung cấp dịch vụ công chứng với đội ngũ luật sư và công chứng viên giàu kinh nghiệm sẵn sàng hỗ trợ bạn mọi thủ tục pháp lý cần thiết. Hãy gọi cho chúng tôi qua số điện thoại 0966.22.7979 hoặc đến trực tiếp văn phòng để nhận được sự tư vấn tận tình và chuyên nghiệp!
Các bài viết liên quan:
>>> Phí công chứng được tính theo quy định pháp luật nào và bao gồm những khoản gì?
>>> Thủ tục công chứng chia thừa kế cần những giấy tờ gì?
>>> Dịch vụ làm sổ hồng nhận làm cho đất xen kẹt, đất chưa đủ điều kiện
>>> Hồ sơ công chứng lưu trữ và sự tồn tại giao dịch
VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ
Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà
- Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
- Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
Bên cạnh đó là đội ngũ cán bộ nghiệp vụ năng động, nhiệt tình, có trình độ chuyên môn cao và tận tụy trong công việc.
- Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, Hà Nội
- Đường dây nóng: 0966.22.7979
- Email: ccnguyenhue165@gmail.com
