Trong thực tiễn công chứng các giao dịch về nhà đất, tài sản, không ít trường hợp người yêu cầu công chứng thực hiện việc chuyển dịch tài sản ngay trước hoặc trong thời gian đang có nghĩa vụ cấp dưỡng (cho con chưa thành niên, cho vợ/chồng sau ly hôn…). Khi giao dịch có dấu hiệu né tránh nghĩa vụ cấp dưỡng, công chứng viên có nghĩa vụ từ chối công chứng để ngăn chặn hành vi vi phạm pháp luật và bảo vệ người yếu thế.

Bài viết dưới đây phân tích căn cứ pháp lý từ chối công chứng khi hợp đồng có dấu hiệu chuyển dịch tài sản nhằm né tránh nghĩa vụ cấp dưỡng, kèm ví dụ minh họa thực tế.

>>> Xem thêm: Nhanh hơn, an toàn hơn, đúng luật hơn – chỉ có ở Văn phòng công chứng Hà Nội.

1. Nghĩa vụ cấp dưỡng và nguyên tắc bảo đảm thực hiện

cấp dưỡng

1.1. Nghĩa vụ cấp dưỡng theo pháp luật hôn nhân và gia đình

Theo Luật Hôn nhân và Gia đình 2014, nghĩa vụ cấp dưỡng là:

  • Nghĩa vụ bắt buộc;

  • Phát sinh theo quyết định của Tòa án hoặc theo thỏa thuận hợp pháp;

  • Nhằm bảo đảm đời sống cho con chưa thành niên, con đã thành niên không có khả năng lao động, vợ/chồng sau ly hôn.

Nghĩa vụ này không thể bị từ bỏ, không thể né tránh bằng giao dịch dân sự.

1.2. Nguyên tắc không được trốn tránh nghĩa vụ dân sự

Theo Điều 3 Bộ luật Dân sự 2015, việc xác lập, thực hiện giao dịch dân sự:

  • Phải thiện chí, trung thực;

  • Không được xâm phạm quyền, lợi ích hợp pháp của người khác.

Hành vi chuyển dịch tài sản để né tránh nghĩa vụ cấp dưỡng là trái nguyên tắc cơ bản của pháp luật dân sự.

2. Dấu hiệu nhận diện giao dịch nhằm né tránh nghĩa vụ cấp dưỡng

2.1. Dấu hiệu về thời điểm giao dịch

Một số dấu hiệu thường gặp:

  • Hợp đồng được lập sau khi có bản án, quyết định buộc cấp dưỡng;

  • Giao dịch phát sinh ngay khi người có nghĩa vụ bị yêu cầu thi hành án cấp dưỡng;

  • Chuyển nhượng tài sản ngay trước thời điểm cưỡng chế thi hành án.

Thời điểm này cho thấy mục đích thực sự của giao dịch không thuần túy dân sự.

2.2. Dấu hiệu về nội dung và đối tượng giao dịch

Các biểu hiện phổ biến:

  • Chuyển nhượng tài sản duy nhất hoặc tài sản có giá trị lớn;

  • Tặng cho tài sản cho người thân (cha mẹ, anh chị em, vợ/chồng mới);

  • Giá chuyển nhượng thấp bất thường hoặc không có thanh toán thực tế.

Những yếu tố này thể hiện ý chí né tránh nghĩa vụ cấp dưỡng.

>>> Xem thêm: Nếu bạn đang tìm dịch vụ sang tên sổ đỏ nhanh chóng, uy tín và hỗ trợ tận nơi, đây chính là lựa chọn đáng tin cậy nhất hiện nay.

Xem thêm:  Các loại giấy tờ cần mang theo khi đi công chứng

3. Căn cứ pháp lý từ chối công chứng khi né tránh nghĩa vụ cấp dưỡng

cấp dưỡng

3.1. Căn cứ theo Luật Công chứng

Theo khoản 4 Điều 7 Luật Công chứng 2014, công chứng viên có nghĩa vụ:

“Từ chối công chứng hợp đồng, giao dịch có nội dung vi phạm pháp luật, trái đạo đức xã hội.”

Giao dịch nhằm né tránh nghĩa vụ cấp dưỡng là hành vi vi phạm pháp luật hôn nhân và gia đình, nên thuộc trường hợp bắt buộc từ chối công chứng.

3.2. Căn cứ theo Bộ luật Dân sự 2015

Theo Điều 124 Bộ luật Dân sự 2015, giao dịch dân sự vô hiệu khi:

“Được xác lập nhằm trốn tránh nghĩa vụ với người thứ ba.”

Người được cấp dưỡng là chủ thể có quyền lợi trực tiếp, được pháp luật bảo vệ. Việc chuyển dịch tài sản để né tránh nghĩa vụ cấp dưỡng là giao dịch giả tạo hoặc giao dịch trốn tránh nghĩa vụ.

3.3. Căn cứ theo Luật Hôn nhân và Gia đình

Theo Điều 107 và Điều 110 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014:

  • Nghĩa vụ cấp dưỡng là nghĩa vụ bắt buộc;

  • Không được viện dẫn lý do khó khăn tài chính do tự ý chuyển nhượng tài sản để từ chối cấp dưỡng.

Do đó, công chứng viên có đủ cơ sở pháp lý để không chứng nhận giao dịch làm suy giảm khả năng cấp dưỡng.

4. Vai trò của công chứng viên trong việc phòng ngừa né tránh nghĩa vụ cấp dưỡng

4.1. Nghĩa vụ xem xét bản chất giao dịch

Công chứng viên cần:

  • Xác minh hoàn cảnh pháp lý của người yêu cầu công chứng;

  • Đánh giá hậu quả của giao dịch đối với nghĩa vụ cấp dưỡng;

  • Yêu cầu làm rõ nguồn thu, khả năng thực hiện nghĩa vụ sau giao dịch.

Nếu không thể làm rõ, phải từ chối công chứng.

4.2. Phòng ngừa rủi ro hủy văn bản công chứng

Nếu vẫn công chứng:

  • Văn bản công chứng có thể bị Tòa án tuyên vô hiệu;

  • Công chứng viên có thể bị xem xét trách nhiệm bồi thường;

  • Gây ảnh hưởng đến quyền lợi của người được cấp dưỡng, đặc biệt là trẻ em.

>>> Xem thêm: 5 lưu ý quan trọng khi làm Công chứng di chúc mà ai cũng cần biết.

5. Ví dụ minh họa thực tế

Ví dụ thực tế:

Ông A bị Tòa án buộc cấp dưỡng hàng tháng cho con chưa thành niên sau ly hôn. Trước thời điểm cơ quan thi hành án yêu cầu thi hành, ông A làm thủ tục công chứng hợp đồng tặng cho căn nhà duy nhất cho mẹ ruột, không có thanh toán, không còn tài sản đảm bảo thu nhập.

Qua kiểm tra hồ sơ, công chứng viên xác định:

  • Nghĩa vụ cấp dưỡng đã phát sinh;

  • Tài sản tặng cho là nguồn bảo đảm duy nhất;

  • Giao dịch có dấu hiệu né tránh nghĩa vụ cấp dưỡng.

Xem thêm:  Địa chỉ văn phòng công chứng quận Cầu Giấy

Công chứng viên đã từ chối công chứng, phù hợp với Luật Công chứng, Bộ luật Dân sự và Luật Hôn nhân và Gia đình.

6. Kết luận

Từ chối công chứng khi hợp đồng có dấu hiệu chuyển dịch tài sản nhằm né tránh nghĩa vụ cấp dưỡng là yêu cầu bắt buộc nhằm:

  • Bảo vệ người được cấp dưỡng, đặc biệt là trẻ em;

  • Ngăn chặn việc lợi dụng công chứng để trốn tránh nghĩa vụ pháp lý;

  • Bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật hôn nhân và gia đình.

Công chứng viên không chỉ là người chứng nhận hình thức giao dịch, mà còn là hàng rào pháp lý quan trọng bảo vệ công bằng xã hội và quyền con người.

Nếu bạn cần thông tin thêm hoặc hỗ trợ trong việc soạn thảo và công chứng hợp đồng, đừng ngần ngại liên hệ ngay với Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ. Chúng tôi chuyên cung cấp dịch vụ công chứng với đội ngũ luật sư và công chứng viên giàu kinh nghiệm sẵn sàng hỗ trợ bạn mọi thủ tục pháp lý cần thiết. Hãy gọi cho chúng tôi qua số điện thoại 0966.22.7979 hoặc đến trực tiếp văn phòng để nhận được sự tư vấn tận tình và chuyên nghiệp!

Các bài viết liên quan:

>>> Công chứng ngoài trụ sở tại nhà riêng: Những lưu ý quan trọng

>>> Giấy tờ tài sản không đủ pháp lý: Bị từ chối công chứng.

>>> Thủ tục công chứng theo quy định pháp luật hiện hành gồm những bước nào?

>>> Công chứng ủy quyền: Cơ sở pháp lý và giá trị hiệu lực trong giao dịch dân sự.

>>> Thủ tục làm giấy từ chối tài sản theo chuẩn pháp luật hiện hành.

VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ

Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà

  1. Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
  2. Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.

Bên cạnh đó là đội ngũ cán bộ nghiệp vụ năng động, nhiệt tình, có trình độ chuyên môn cao và tận tụy trong công việc.

  • Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Cát Linh, quận Đống Đa, Hà Nội
  • Hotline: 0966.22.7979
  • Email: ccnguyenhue165@gmail.com