Khi một người chết mà không để lại di chúc, việc phân chia di sản phải tuân theo quy định thừa kế theo pháp luật. Để người thừa kế hợp pháp nhận tài sản, thủ tục bắt buộc là công chứng khai nhận di sản. Đây là bước xác lập quyền thừa kế để thực hiện sang tên đất đai, nhà cửa, tài sản khác. Bài viết dưới đây phân tích đầy đủ quy trình, căn cứ pháp lý và ví dụ minh họa thực tế về trường hợp di sản không di chúc.

>>> Xem thêm: Tư vấn miễn phí trước khi công chứng – chỉ tại văn phòng công chứng.

1. CĂN CỨ PHÁP LÝ VỀ DI SẢN KHÔNG DI CHÚC

di sản không di chúc

Khai nhận di sản không di chúc được điều chỉnh bởi
• Điều 650 Bộ luật Dân sự 2015 quy định các trường hợp thừa kế theo pháp luật
• Điều 651 BLDS 2015 quy định hàng thừa kế
• Điều 652 BLDS 2015 về thừa kế thế vị
• Điều 57 Luật Công chứng 2014 về công chứng văn bản thỏa thuận và khai nhận di sản
• Điều 40 Luật Công chứng 2014 về hồ sơ công chứng

Theo Điều 650 BLDS 2015, trường hợp không có di chúc hoặc di chúc không hợp pháp thì áp dụng thừa kế theo pháp luật.

2. XÁC ĐỊNH NGƯỜI THỪA KẾ DI SẢN KHÔNG DI CHÚC

Căn cứ Điều 651 BLDS 2015, hàng thừa kế được xác định như sau

Hàng thừa kế thứ nhất: vợ hoặc chồng, cha mẹ, con đẻ, con nuôi
Hàng thừa kế thứ hai: ông bà nội ngoại, anh chị em ruột… (chỉ được hưởng khi không còn ai ở hàng thứ nhất)
Hàng thừa kế thứ ba: cụ, bác, chú, cô…

Trường hợp người thuộc hàng thừa kế chết trước hoặc chết cùng thời điểm với người để lại di sản, con của họ sẽ được hưởng phần thừa kế thế vị theo Điều 652.

>>> Xem thêm: Tiện ích tối đa với Công chứng ngoài trụ sở tại nhà.

3. HỒ SƠ YÊU CẦU CÔNG CHỨNG DI SẢN KHÔNG DI CHÚC

di sản không di chúc

Theo Điều 40 và Điều 57 Luật Công chứng 2014, hồ sơ gồm

3.1. Hồ sơ về người chết
• Giấy chứng tử
• Giấy tờ tùy thân nếu có
• Giấy đăng ký kết hôn
• Sổ hộ khẩu hoặc giấy xác nhận nơi cư trú cuối cùng

3.2. Hồ sơ chứng minh quan hệ thừa kế
• Giấy khai sinh
• Giấy đăng ký kết hôn của vợ chồng
• Tài liệu chứng minh quan hệ con nuôi (nếu có)
• Giấy chứng tử của người thừa kế thế vị (nếu có)

Xem thêm:  Tải ngay mẫu hợp đồng thuê nhà chuẩn pháp lý cho năm 2025

3.3. Hồ sơ chứng minh quyền sở hữu tài sản
• Sổ đỏ, sổ hồng
• Giấy đăng ký xe
• Sổ tiết kiệm
• Giấy tờ khác chứng minh quyền sở hữu hợp pháp

3.4. Hồ sơ của người yêu cầu công chứng
• CCCD
• Phiếu yêu cầu công chứng
• Giấy ủy quyền nếu có người thay mặt nộp hồ sơ

>>> Xem thêm: 5 lưu ý giúp hồ sơ Công chứng ủy quyền hợp lệ 100%.

4. TRÌNH TỰ CÔNG CHỨNG DI SẢN KHÔNG DI CHÚC

Bước 1. Nộp hồ sơ tại Văn phòng công chứng
Công chứng viên kiểm tra tính hợp lệ theo Điều 40 Luật Công chứng 2014.

Bước 2. Niêm yết công khai thừa kế
Theo khoản 2 Điều 57 Luật Công chứng 2014, tổ chức công chứng phải niêm yết thông tin trong 15 ngày tại UBND cấp xã nơi người chết cư trú cuối cùng.

Bước 3. Lập và ký văn bản khai nhận di sản
Hết thời gian niêm yết, nếu không có khiếu nại, công chứng viên lập văn bản khai nhận di sản để người thừa kế ký.

Bước 4. Trả kết quả công chứng
Người thừa kế nhận văn bản đã công chứng và sử dụng để sang tên tài sản tại cơ quan nhà nước.

>>> Xem thêm: 5 bước cơ bản giúp bạn hoàn thành Công chứng di chúc dễ dàng.

5. LƯU Ý KHI CÔNG CHỨNG DI SẢN KHÔNG DI CHÚC

• Phải xác định đúng hàng thừa kế, tránh bỏ sót người thừa kế hợp pháp
• Tài sản phải có giấy tờ hợp pháp, nếu tài sản chung vợ chồng cần giấy tờ chứng minh phần sở hữu
• Nếu có tranh chấp, công chứng viên sẽ từ chối thực hiện (Điều 37 Luật Công chứng 2014)
• Người thừa kế ở xa có thể ủy quyền cho người khác ký thay

>>> Xem thêm: Bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người thừa kế bằng việc Công chứng thừa kế.

6. VÍ DỤ MINH HỌA THỰC TẾ

Ông T mất năm 2024, không để lại di chúc. Ông T có vợ là bà H và hai con là M, N. Di sản là một thửa đất đứng tên ông T.

Khi thực hiện khai nhận di sản, gia đình chuẩn bị
• Giấy chứng tử của ông T
• Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất
• Giấy khai sinh M và N
• Giấy đăng ký kết hôn của ông T và bà H
• CCCD của ba người

Văn phòng công chứng tiến hành niêm yết tại UBND xã 15 ngày. Không có khiếu nại nên công chứng viên lập văn bản khai nhận di sản. Bà H, M và N cùng đứng tên thửa đất theo phần thừa kế.

Xem thêm:  Danh sách văn phòng công chứng tại quận Đống Đa

7. KẾT LUẬN

Công chứng khai nhận di sản không di chúc là thủ tục bắt buộc để những người thừa kế theo pháp luật nhận tài sản hợp pháp. Chuẩn bị đúng hồ sơ, xác định đúng hàng thừa kế và thực hiện theo trình tự của Luật Công chứng 2014 sẽ giúp quá trình diễn ra nhanh chóng và tránh tranh chấp. Nếu bạn cần tôi soạn phiên bản ngắn gọn, có icon hoặc thêm FAQ cho bài SEO, tôi sẵn sàng hỗ trợ.

Nếu bạn cần thông tin thêm hoặc hỗ trợ trong việc soạn thảo và công chứng hợp đồng, đừng ngần ngại liên hệ ngay với Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ. Chúng tôi chuyên cung cấp dịch vụ công chứng với đội ngũ luật sư và công chứng viên giàu kinh nghiệm sẵn sàng hỗ trợ bạn mọi thủ tục pháp lý cần thiết. Hãy gọi cho chúng tôi qua số điện thoại 0966.22.7979 hoặc đến trực tiếp văn phòng để nhận được sự tư vấn tận tình và chuyên nghiệp!

Các bài viết liên quan:

>>> Công chứng giấy ủy quyền nhận tiền thay người khác – Cần lưu ý điều gì?

>>> Phí công chứng giấy ủy quyền được hướng dẫn chi tiết giúp khách hàng chủ động phí công chứng giấy ủy quyền

>>> Thủ tục chứng thực chữ ký giúp hợp đồng và văn bản có giá trị pháp lý thủ tục chứng thực chữ ký

>>> Dịch vụ công chứng và chứng thực nhanh chóng giúp hoàn thiện hồ sơ dịch vụ công chứng

>>> Sao y giúp lưu trữ và chứng thực bản sao tài liệu chính thức sao y

VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ

Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà

  1. Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
  2. Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.

Bên cạnh đó là đội ngũ cán bộ nghiệp vụ năng động, nhiệt tình, có trình độ chuyên môn cao và tận tụy trong công việc.

  • Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Cát Linh, quận Đống Đa, Hà Nội
  • Hotline: 0966.22.7979
  • Email: ccnguyenhue165@gmail.com