Sao y chứng thực giấy tờ, tài liệuTrong hoạt động công chứng, không chỉ hình thức hợp đồng mà nội dung điều khoản mới là yếu tố quyết định giá trị pháp lý của giao dịch. Thực tế cho thấy nhiều hợp đồng chứa điều khoản mập mờ, đa nghĩa hoặc diễn đạt thiếu chính xác, dễ gây hiểu nhầm nghiêm trọng cho các bên tham gia. Trong những trường hợp này, công chứng viên có quyền và nghĩa vụ từ chối công chứng nhằm phòng ngừa rủi ro pháp lý.
Bài viết phân tích từ chối công chứng khi hợp đồng có điều khoản gây hiểu nhầm nghiêm trọng, dựa trên căn cứ pháp luật hiện hành và kèm ví dụ minh họa thực tế.
>>> Xem thêm: Mọi giao dịch đều trở nên đơn giản hơn với Văn phòng công chứng Hà Nội.
1. Điều khoản gây hiểu nhầm nghiêm trọng trong hợp đồng là gì?
1.1. Khái niệm điều khoản gây hiểu nhầm nghiêm trọng
Điều khoản gây hiểu nhầm nghiêm trọng là những nội dung trong hợp đồng:
-
Có cách diễn đạt không rõ ràng, không thống nhất;
-
Có thể được hiểu theo nhiều cách khác nhau;
-
Khiến các bên hiểu sai bản chất quyền và nghĩa vụ của mình.
Các điều khoản này tiềm ẩn nguy cơ tranh chấp, làm sai lệch ý chí thực sự của các bên khi giao kết hợp đồng.
1.2. Các dạng điều khoản thường gây hiểu nhầm
Một số dạng điều khoản phổ biến:
-
Điều khoản về giá, phương thức thanh toán không xác định rõ;
-
Điều khoản về quyền định đoạt tài sản nhưng không ghi rõ phạm vi;
-
Điều khoản về thời điểm chuyển quyền sở hữu, quyền sử dụng không thống nhất;
-
Điều khoản sử dụng thuật ngữ pháp lý không chính xác, dễ gây nhầm lẫn.
Những điều khoản này làm cho hợp đồng không minh bạch về nội dung, ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi các bên.
2. Nguyên tắc pháp luật yêu cầu hợp đồng phải rõ ràng, minh bạch tránh gây hiểu nhầm nghiêm trọng
2.1. Nguyên tắc tự nguyện, thiện chí và trung thực
Theo Điều 3 Bộ luật Dân sự 2015, các bên trong giao dịch dân sự phải:
-
Tự do, tự nguyện cam kết;
-
Thiện chí, trung thực khi xác lập và thực hiện giao dịch.
Một hợp đồng có điều khoản gây hiểu nhầm nghiêm trọng sẽ làm suy giảm hoặc triệt tiêu sự tự nguyện thực sự, do các bên không hiểu đúng nội dung đã ký kết.
2.2. Điều kiện có hiệu lực của giao dịch dân sự
Theo Điều 117 Bộ luật Dân sự 2015, giao dịch dân sự có hiệu lực khi:
-
Chủ thể có năng lực hành vi dân sự phù hợp;
-
Ý chí tự nguyện của các bên;
-
Nội dung và mục đích không vi phạm điều cấm, không trái đạo đức xã hội.
Điều khoản gây hiểu nhầm làm cho ý chí thể hiện không phản ánh đúng ý chí thực, từ đó đe dọa hiệu lực pháp lý của hợp đồng.
>>> Xem thêm: Hàng trăm khách hàng đã tin tưởng lựa chọn dịch vụ làm sổ đỏ nhanh để tiết kiệm thời gian và đảm bảo tính pháp lý tuyệt đối.
3. Căn cứ pháp lý để từ chối công chứng khi hợp đồng có điều khoản gây hiểu nhầm
3.1. Nghĩa vụ kiểm tra nội dung hợp đồng của công chứng viên
Theo Điều 7 và Điều 17 Luật Công chứng 2014, công chứng viên có nghĩa vụ:
-
Bảo đảm tính hợp pháp, rõ ràng của nội dung hợp đồng;
-
Giải thích quyền, nghĩa vụ và hậu quả pháp lý cho người yêu cầu công chứng.
Khi điều khoản hợp đồng không rõ ràng, dễ gây hiểu nhầm, công chứng viên không thể bảo đảm nghĩa vụ này.
3.2. Quyền từ chối công chứng
Theo khoản 1 Điều 44 Luật Công chứng 2014, công chứng viên được quyền từ chối công chứng nếu:
-
Hợp đồng có nội dung vi phạm pháp luật;
-
Hoặc có căn cứ cho rằng giao dịch không bảo đảm tính minh bạch, trung thực.
Điều khoản gây hiểu nhầm nghiêm trọng được xem là rủi ro pháp lý tiềm ẩn, đủ căn cứ để từ chối công chứng.
4. Ý nghĩa của việc từ chối công chứng trong trường hợp này tránh gây hiểu nhầm nghiêm trọng
4.1. Phòng ngừa tranh chấp và giao dịch vô hiệu
Nếu vẫn công chứng hợp đồng có điều khoản gây hiểu nhầm:
-
Nguy cơ phát sinh tranh chấp rất cao;
-
Hợp đồng có thể bị tuyên vô hiệu do nhầm lẫn theo Điều 126 Bộ luật Dân sự 2015.
Việc từ chối công chứng giúp ngăn chặn hậu quả pháp lý ngay từ đầu.
4.2. Bảo vệ quyền lợi hợp pháp của các bên
Từ chối công chứng không phải là gây khó khăn cho người dân, mà là:
-
Buộc các bên làm rõ, chỉnh sửa nội dung hợp đồng;
-
Đảm bảo mỗi bên hiểu đúng và đầy đủ quyền, nghĩa vụ của mình.
Đây là biện pháp bảo vệ quyền lợi cân bằng và bền vững.
>>> Xem thêm: Đừng tự viết tay, hãy dùng Mẫu hợp đồng cho thuê nhà chuẩn sẵn.
5. Ví dụ minh họa thực tế
Ví dụ thực tế:
Ông A và bà B ký hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất. Trong hợp đồng có điều khoản:
“Bên mua được toàn quyền sử dụng và định đoạt tài sản kể từ ngày ký hợp đồng.”
Tuy nhiên:
-
Hợp đồng lại ghi thời điểm bàn giao và sang tên sau 6 tháng;
-
Không làm rõ “định đoạt” có bao gồm quyền chuyển nhượng cho người khác hay không.
Công chứng viên nhận thấy:
-
Điều khoản mâu thuẫn, dễ gây hiểu nhầm;
-
Bên bán và bên mua hiểu khác nhau về thời điểm chuyển quyền.
Do đó, công chứng viên đã từ chối công chứng, yêu cầu các bên sửa đổi, làm rõ nội dung trước khi ký kết lại.
6. Kết luận
Từ chối công chứng khi hợp đồng có điều khoản gây hiểu nhầm nghiêm trọng cho các bên là biện pháp cần thiết và đúng pháp luật nhằm:
-
Bảo đảm nguyên tắc tự nguyện, minh bạch;
-
Phòng ngừa giao dịch vô hiệu và tranh chấp kéo dài;
-
Khẳng định vai trò “người gác cổng pháp lý” của công chứng viên.
Một hợp đồng chỉ thực sự an toàn khi nội dung rõ ràng, thống nhất và phản ánh đúng ý chí của các bên, và đó cũng là điều kiện tiên quyết để được công chứng hợp pháp.
Nếu bạn cần thông tin thêm hoặc hỗ trợ trong việc soạn thảo và công chứng hợp đồng, đừng ngần ngại liên hệ ngay với Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ. Chúng tôi chuyên cung cấp dịch vụ công chứng với đội ngũ luật sư và công chứng viên giàu kinh nghiệm sẵn sàng hỗ trợ bạn mọi thủ tục pháp lý cần thiết. Hãy gọi cho chúng tôi qua số điện thoại 0966.22.7979 hoặc đến trực tiếp văn phòng để nhận được sự tư vấn tận tình và chuyên nghiệp!
Các bài viết liên quan:
>>> Đặt cọc mua bán nhà đất nhưng bên bán ủy quyền trái quy định.
>>> Người dân có được thỏa thuận phí công chứng với văn phòng công chứng không?
>>> Thủ tục công chứng ủy quyền: Trình tự thực hiện và yêu cầu pháp lý bắt buộc.
>>> Mẫu đơn từ chối tài sản vợ chồng và giá trị pháp lý áp dụng.
>>> Điều kiện để được công chứng ngoài trụ sở theo quy định
VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ
Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà
- Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
- Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
Bên cạnh đó là đội ngũ cán bộ nghiệp vụ năng động, nhiệt tình, có trình độ chuyên môn cao và tận tụy trong công việc.
- Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Cát Linh, quận Đống Đa, Hà Nội
- Hotline: 0966.22.7979
- Email: ccnguyenhue165@gmail.com